Werken aan eenheid

van gereformeerde - 3FvE of WS - kerken en groepen in Nederland e.o.

  • Vergroot lettergrootte
  • Standaard lettergrootte
  • Verklein lettergrootte
Home Kerk en cultuur Voetbal en liturgie: uitgangspunten en systeem

Voetbal en liturgie: uitgangspunten en systeem

E-mailadres Afdrukken PDF
Gebruikerswaardering: / 0
LaagsteHoogste 

Inleiding
Het is wel boeiend om - zonder te weten hoe het proces verloopt - jezelf te confronteren met een gedachtegoed die niet de jouwe is. Waarschijnlijk zijn ook nog eens karakters verschillend, de achtergronden, levenservaringen etc. heel verschillend. Dat maakt het al lastig om op een goede manier te communiceren - helemaal in deze individualistische en heel mensgevoelige tijd. Mensen voelen zich snel aangevallen of verongelijkt en gebruiken dat dan als grond om niet verder met elkaar in gesprek te hoeven gaan.
Nog veel uitdagender is het om te proberen 'in dezelfde taal', op dezelfde golflengte elkaar te bereiken.
Deze keer gaan we in op een 'voetbalmetafoor' om de relatie te verduidelijken tussen traditie en vernieuwing.

Over voetbal: de visie van de 'Hollandse School' en het 4-3-3 systeem
De Hollandse School heeft te maken met een bepaalde speelstijl: totaalvoetbal. De kern hiervan is:

  • dat de spelers voortdurend van positie wisselen. Verdedigers vallen aan, aanvallers verdedigen mee. Het doel is om door zo'n verrassende speelstijl verwarring bij de tegenstander te laten ontstaan omdat vaste mandekking bij deze stijl bijna onmogelijk is.
  • Balbezit, want als je de bal hebt, kan de tegenstander niet scoren (Laughing - uitspraak Johan Cruijff). Heel belangrijk is dus dat je altijd aanspeelbaar bent en de juiste keuzes maakt als je in balbezit bent.
  • Deze stijl wordt vooral gespeeld in een 4-3-3 systeem (4 verdedigers, 3 middenvelders, 3 aanvallers), waarbij de keeper bij de opbouw van achteruit meedoet en aanspeelbaar is.

De visie, die in de 70-er jaren is ontstaan, is: verrassend voetballen met multifunctionele spelers die zich vooral richten op balbezit. Daar paste toen ook een 4-3-3 systeem bij.

En, we zouden het bijna vergeten, het allerbelangrijkste hierbij is: het doel. Het doel is dat de bal vaker in het doel van de tegenstander komt te liggen, dan in eigen doel. Een scheidsrechter, grensrechters, soms zelfs een hulpscheidsrechter en misschien binnenkort wel hulpcamera's moeten er voor zorgen dat er volgens de regels wordt gespeeld.

Het systeem als gevolg van de school
Nu, 40 jaar later, wordt er fel gediscussieerd over het systeem 4-3-3. Moet je hier krampachtig aan vast houden, omdat dat 40 jaar geleden ook als systeem werd toegepast? Of gaat het er om dat je de visie, de uitgangspunten centraal stelt, en niet krampachtig vasthoudt aan een systeem.
Weliswaar ben ik geen expert, maar als die visie succesvol is, zou ik er voor pleiten om het systeem dienstbaar te maken aan die visie. Dat betekent dat het systeem in het verlengde ligt van de visie en daarmee niet in strijd komt. Zo hebben de uitgangspunten een doorslaggevende betekenis op de keus van een systeem.

Vergelijkbaar met gereformeerde traditie en vernieuwing?
Ik denk dat er wel aanknopingspunten zijn om met ongeveer dezelfde termen duidelijk te maken wat echte gereformeerde vernieuwing inhoudt! Je kunt zeggen:

  • het gaat alleen maar om de uitgangspunten, het systeem op zich is helemaal niet interessant.
  • het systeem moet altijd hetzelfde blijven, want dat hoort bij die uitgangspunten. En als je het systeem verandert, verander je de uitgangspunten.
  • het systeem moet zoveel en zo goed mogelijk aansluiten bij de uitgangspunten.

Alleen uitgangspunten van de Reformatie
Bovenstaande redenering zouden we kunnen toepassen op de wijze waarop wij de Here willen dienen. We nemen de kern van de Reformatie als onopgeefbaar uitgangspunt: de rechtvaardiging door het geloof alleen, het verbond en het initiatief van God in de redding van de mens. Vervolgens richten we ons leven in op basis van deze uitgangspunten. Om weerklank te krijgen in deze maatschappij, in deze cultuur, proberen we optimaal aansluiting te vinden in deze cultuur. We proberen de wind in de zeilen te krijgen door de boodschap van het Evangelie zo te verpakken dat de mensen het goed op kunnen pakken, ja misschien het zelfs aantrekkelijk gaan vinden. Fijn om naar de kerk te gaan zonder een cultuurshock hoeven te ervaren. De kerk moet niet als een Fremdkörper functioneren in deze maatschappij, anders werkt het afstotend in deze wereld.

Alleen uitgangspunten EN 'processen' van Schrift en Belijdenis!
Daarentegen geloof ik dat de leer van Schrift en Belijdenis iets te zeggen heeft over heel ons leven. Ik geloof dat er geen stukje van ons leven is waarvan de Here zegt: dat is niet van mij. En dat is des te sterker bij de manier waarop we de Here willen dienen, hoe de liturgie in de erediensten is vormgegeven. Ik geloof zelfs dat we uit onszelf niet in staat zijn om te weten hoe de Here gediend wil worden. Daarom willen we in alles Gods Woord laten bepalen hoe Hij gediend wil worden.
Ik geloof niet dat er iets anders is dat ons meer licht kan geven op ons leven, onze liturgie, dan Gods Woord. Want wie weet beter wie God is dan Hijzelf, wie weet beter wie de mens is dan Zijn Schepper? En wie weet beter hoe Hij gediend wil worden?

Verdieping -> het doel
God heeft de mens gemaakt. De mens heeft gekozen tegen God, redding was menselijkerwijs niet mogelijk. We zijn toen zo diep gevallen, dat we niet meer in staat waren om uit onszelf God naar waarheid te dienen. Vanaf toen waren we geneigd tot alle kwaad, we konden geen goeds meer doen. Het is zo erg, dat we notabene opnieuw moeten worden geboren. Die wedergeboorte wordt gewerkt door de Heilige Geest door verkondiging van Gods Woord. In de kerkdienst (en natuurlijk ook in ons leven) staat Gods eer centraal.
We doen pas iets goed als dat gedaan wordt uit waar geloof, naar Gods wet en tot Zijn eer! Zo moeten we ook ons leven inrichten, zo moeten we ook de liturgie inrichten.

Het systeem zegt iets van de uitgangspunten en het doel
'Wat je zegt, ben jezelf' houden we onze kinderen wel eens voor. Het betekent dat wat je zegt, allereerst iets zegt van jezelf.
Zo is het ook met een 'systeem'. Het systeem zegt iets over onze uitgangspunten en het doel van iets.
Daar hoort het ook altijd over te gaan: juist over die verschillende uitgangspunten die leiden tot andere keuzes. Wat is het doel van de kerkdienst? Waarom wordt voor een bepaalde liturgie gekozen? Waarom worden andere liturgie√ęn verworpen? Waarom wel/geen vrouw in het ambt? Waarom kindernevendiensten? Waarom zo veel gezangen ten koste van de psalmen? Dat is geen argwaan, dat is de zaken duidelijk stellen: wat zit er achter? Als over die uitgangspunten open een eerlijk wordt gesproken, kan ook zichtbaar worden waar de fundamentele verschillen liggen. Pas dan kun je elkaar ook verder helpen.
Ik geloof er niets van dat systemen neutraal zijn en christelijk worden als we dat zo interpreteren. Gods Woord moet weer geloofd worden, moet weer gezag krijgen over heel ons leven, ook weer over de liturgie in de kerkdiensten.

In lijn brengen met Schrift en Belijdenis
Echte gereformeerde vernieuwers willen alles op één lijn brengen met Schrift en Belijdenis: hun leven en ook b.v. de liturgie in de erediensten. Dat betekent niet dat alles anders moet of dat alles hetzelfde moet blijven - dat is eigenlijk helemaal niet van belang. Het betekent wel dat de Geest heersen wil, richtend en bouwend in alle verhoudingen!
Vooral ook nu de tijd is aangebroken van enorme groei van de secularisatie is juist radicalisering nodig, consequenter christen zijn, en nog meer de onderwerpen doordenken en ze dieper laten wortelen in Schrift en belijdenis!

Over oude en nieuwe generaties in de kerk lees ook eens:

K. Schilder - Atheensche ziekte

De Reformatie - 12 februari 1994 - G. Gunnink - De Derde Weg I

De Reformatie - 29 februari 1994 - G. Gunnink - De Derde Weg II

 

Dit artikel is geschreven n.a.v.

Martijn Horsman - Traditie en vernieuwing (2): voetbal

Laatst aangepast op woensdag 10 oktober 2012 16:06  

Nieuws

Een brief van GKv kerkenraad Capelle aan den IJssel over M/V en ambt

De kerkenraad van de GKv Capelle aan den IJssel heeft in een brief de gemeente laten weten hoe hij de besluiten van de synode beoordeelt over M/V en ambt. Deze brief heeft de kerkenraad gepubliceerd... [More...]

DEZE LEZING GAAT NIET DOOR Dr. Pieter Boonstra op 12 jan. te Ten...

Vandaag (12/1 om 0:00 uur) ontvingen we het volgende bericht. Door persoonlijke omstandigheden konden we dit bericht niet eerder publiceren. Vanavond 11 januari kregen wij (kerkenraad GKv Ten... [More...]

Een nieuwe website uit GKv over bezinning vrouw en ambt

Gisteravond is de site online gegaan inzake de bezinning die achter de schermen gaande is rond MV en ambt. Deze site is opgericht door een aantal predikanten, een zuster en een broeder uit de... [More...]

Boekaankondiging Gelukkig geen mythe - ds. Rob Visser

Boekaankondiging Gelukkig geen mythe - ds. Rob Visser

Als alles goed is zal half september het boek over Genesis 1-11 beschikbaar zijn. De titel is; Gelukkig geen mythe. In dit boek wordt Genesis 1-11 vers voor vers besproken. Deze hoofdstukken zijn... [More...]

Ds. E. Heres - Lucy of Adam

Een andere 'hermeneutische lens' De aanvallen op het scheppingsgeloof dat gebaseerd is op het geopenbaarde Woord van God worden steeds heftiger.  Het boek dat in deze maanden veel aandacht krijgt... [More...]

De ICRC schorst de GKv als lid

De ICRC schorst de GKv als lid

De ICRC (International Conference of Reformed Churches) te Jordan (Ontaria, Canada) heeft vandaag, 17 juli 2017, besloten om de GKv (Gereformeerde kerken vrijgemaakt) als lid te schorsen... [More...]

Di. Alko Driest, Jan Haveman, Pieter Schelling en Aryjan Hendriks...

UPDATE 20-07-2017 Emeritus ds. Alko Driest en ds. Jan Haveman mailden op 13 juli een brief naar alle kerkenraden in Noord-Nederland met de vraag om in ieder geval tot de eerstkomende Generale... [More...]

Enquete

Predikanten, ouderlingen en diakenen zijn in belijdende gereformeerde kerken gebonden aan
 

Nieuwsbrief

Naam:

E-mail:

Gereformeerd?

Grondlijnen in de liturgie (Ds.dr. R.D. Anderson)

Op zijn weblog anderson.modelcrafts.eu vonden we een artikel (laatste wijziging 12 september 2012) van ds. Andersen (FRCA) over de grondlijnen van de liturgie. Enkele citaten: Als inleiding wil ik... [More...]

De GKN zetten het gesprek voort met DGK over functioneren fundament...

De GKN hebben op de Generale Synode d.d. 18 maart 2017 besloten om het ori√ęnterende gesprek met DGK voort te zetten. Nu samen met afgevaardigden van DGK op 17 februari jl. is vastgesteld dat alleen... [More...]

Blijdschap over positief gesprek DGK en GKN 17 februari

Positief gesprek geeft openingen!Op 17 februari 2017 hebben afgevaardigden van DGK (De Gereformeerde Kerken) en GKN (Gereformeerde Kerken Nederland) de tot nu toe gevoerde briefwisseling besproken en... [More...]

Betekenis van het besluit van de GKN over het spreken met de DGK -...

Ik wil graag reageren op wat broeder Trip over dit besluit heeft geschreven. Om zo onnodige obstakels en misverstanden die een eigen leven gaan leiden weg te nemen.   Ook om te laten zien dat de... [More...]

GKN willen uitgestoken hand DGK opnieuw onderzoeken

Een zeer teleurstellend bericht bereikte ons zaterdagavond via de nieuwsbrief van eeninwaarheid.info. De Synode van de GKN heeft besloten om de brief van de GKN aan DGK d.d. 12 maart 2016 toe te... [More...]

De zekerheid van het geloof vs Westminster studie deputaten BBK DGK

In 2014 hebben deputaten BBK (Betrekkingen Buitenlandse Kerken) opdracht gekregen van De Gereformeerde Kerken (DGK) i.c. van de Generale Synode Hasselt 2010-2011 om grondig studie te verrichten... [More...]

Presbyterianisme en de toegang tot het Heilig Avondmaal versus Westminster meerderheidsrapport BBK DGK

Presbyterianisme en de toegang tot het Heilig Avondmaal versus...

. Ds. Bredenhof - sinds maanden een pastor van de FRCA, Tasmania, Australia - is nog steeds bezig om zich in te werken in de Australische context. Onlangs las hij een autobiografie van J. Graham... [More...]

Ketter!

Ketter!

Dr. Wes Bredenhof, predikant van de Australische Gereformeerde Kerken (Launceston, Tasmania), is meer dan eens voor ketter uitgemaakt! Nee, niet door Rooms Katholieken of Moslims, maar... [More...]

De Westminster is een voluit gereformeerd belijdenisgeschrift - deel 2 (1944-1990)

De Westminster is een voluit gereformeerd belijdenisgeschrift - deel...

Versie -16/11: Toegevoegd: deputatenrapport 1967 beoordeling Westminster Confessie door ds. P. van Gurp en ds. C. Stam. PS: Ik heb wel alle Reformatie jaargangen, maar niet het blad Dienst 1957 nr.... [More...]

De Westminster is een voluit gereformeerd belijdenisgeschrift - deel 1 (1834-1944)

De Westminster is een voluit gereformeerd belijdenisgeschrift - deel...

Professor P. Biesterveld die al op 31 jarige leeftijd hoogleraar werd aan de Theologische School in Kampen (1894) en vanaf 1902 aan de Vrije Universiteit te Amsterdam heeft uitvoerig de... [More...]